Dobry start
Zapewnij sobie i zespołowi dobry start. Zbierz już funkcjonujące praktyki (mniejsze i większe) po to, żeby docenić inicjatywy, które są podejmowane – bez względu na stopień ich zaawansowania, złożoności czy podejścia przekrojowego albo systemowego. Lepiej jest unikać zawstydzania czy oskarżania o to, że robi się za mało lub niewystarczająco dobrze. Rzetelnie przyjrzyjcie się temu, co już jest wykonywane, i na tej podstawie wyznaczcie kierunki rozwoju. Skoncentruj się na inspirowaniu, zadawaniu pytań i nie obawiaj się, że nie potrafisz odpowiedzieć na wszystkie pytania. Mądra refleksja nad ekologią to taka, kiedy uważnie definiujesz to, co wiesz, pole instytucjonalnej sprawczości i zestaw wątpliwości. Nie ogłaszaj, że startujecie z czymś wielkim, wyjątkowym i trzeba to zrobić szybko. Zaproś do dyskusji i otwartej krytyki. Jest wiele osób, które unikają łatki “ekologiczny”, ponieważ są zmęczone deklaracjami bez pokrycia, albo nie rozumieją, co kryje się pod konkretnymi procedurami. Pretekstem do dyskusji o klimacie mogą być wspólne lektury, najlepiej gdy są to aktualne opracowania dotyczące różnych aspektów tego problemu.

> Wiarygodne źródła wiedzy znajdziesz np. w Klimatycznej Bazie Wiedzy, która monitoruje materiały na temat klimatu, weryfikuje ich jakość, a następnie umieszcza w swoim repozytorium online. Warto też sięgać po materiały, które publikowane są przez konkretne instytucje kultury gromadzące refleksje z danego sektora.
> Jednym z bardziej popularnych portali poświęconych nauce i klimacie jest w Polsce Nauka o klimacie. Znajdziecie tam zarówno artykuły naukowe, jak i komentarze dotyczące aktualnych wydarzeń wpływających na politykę wokół zmian klimatycznych
> Baza wiedzy o klimacie Global Compact Network Poland

Wsparcie w walce z dezinformacją klimatyczną
Jednym z największych niebezpieczeństw dla właściwego rozumienia zmian klimatycznych jest dezinformacja. Warto zadbać o to, żeby osoby nie tylko miały dostęp do wiarygodnych źródeł, ale także rozumiały na czym polega manipulowanie treścią dotyczącą zmian klimatycznych. Klarownie opisuje to dr Katarzyna Bąkowicz (SWPS, która podaje najważniejsze strategie dezinformacyjne w tym obszarze (cytat): 

– Podawanie nieprawdziwych informacji.
– Manipulowanie prawdziwymi danymi.
– Nie podawanie źródeł przywoływanych informacji.
– Podważanie konsensusu naukowego wokół zmiany klimatu, badań i autorytetów naukowych zajmujących się tą dziedziną.
– Powoływanie się na ekspertów, którzy nie są niezależni, ale są powiązani na przykład z przemysłem paliw kopalnych.
– Tworzenie teorii spiskowych wokół ochrony klimatu (na przykład pokazywanie polityki klimatycznej jako spisku globalnych elit czy bogatych krajów Europy zachodniej przeciwko krajom takim jak Polska).
– Przerzucanie odpowiedzialności za ochronę klimatu na innych (na przykład inne kraje).
– Wielokrotne powtarzanie tych samych argumentów i haseł (na przykład ochrona klimatu to „ideologia”, „fanaberia”, „cyrk”, a nieracjonalna polityka klimatyczna jest przyczyną rosnących cen energii i inflacji).
– Nagromadzenie szczegółów i technikaliów niezrozumiałych dla odbiorców, co zwiększa ich podatność na dezinformację.

za: Katarzyna Bąkowicz, „Dezinformacja klimatyczna. Techniki, narracje, oddziaływanie” (2023)

Wspólne lekcje 
To ważne, by potrzeba podejmowania działań była zrozumiała dla wszystkich osób zatrudnionych. Dbanie o równy dostęp do wiedzy poprzez przeznaczenie czasu pracy na wspólną edukację, dyskusję, dochodzenie do wniosków, a potem równy udział w inicjowaniu działań i zmian – bez względu na zajmowane stanowiska czy rozróżnienie na działy – wzmocni zespół i przyczyni się do budowania wiedzy kolektywnej. Dzielenie się różną wrażliwością, dylematami czy ograniczeniami będzie wzbogacać strategie działania instytucji. Zorganizuj serię wykładów i warsztatów, zaproś osoby eksperckie i artystyczne, które będą zasilać Waszą zbiorową wiedzę. Możesz zapytać osoby zatrudnione o konkretne rekomendacje w tym temacie. Czy są osoby, których chciałyby posłuchać, zadać pytania, wyrazić wątpliwości?   

Zobacz:

> Zielona zmiana w kulturze, gościnie: Joanna Tabaka, Iwona Woźniak (2025):
> ABC Zielonej Instytucji Kultury. Debatują: Joanna Baranowska, Tomasz Ignalski, Katarzyna Roj, Joanna Tabaka, Iwona Woźniak (2025)
> Debata wokół ekologii instytucji: Zielone instytucje kultury – jak kultura może wspierać edukację ekologiczną. Debatują: Joanna Tabaka, Ewa Chomicka, Iwona Dolecka, Beata Barbara Frankowska, Magdalena Klepczarek (2024)
> Aleksandra Jach, „Ekologia instytucji kultury”, „Projektowanie”, ASP Warszawa, 2024:
> “Ekologie kultury. Jak sztuka i instytucje kultury mogą włączyć się w działania proklimatyczne i proekologiczne” (2023), który powstał w kontekście teatralnym i performatywnym   
> Zielona Instytucja Kultury. Dlaczego warto i jak zajmować się kwestiami zmiany klimatu, spotkanie z Joanną Tabaką (2023)
> Joanna Tabaka, „Zielona Instytucja Kultury. O stawaniu się miejscem kultury przyjaznym naturze”, 2020
> Joanna Tabaka, „Dobre praktyki proekologiczne w warszawskich instytucjach kultury”, 2020


Wycieczki przyrodnicze
Z niemalże wszystkich badań, interpretacji socjologicznych i psychologicznych wynika, że regularny, bezpośredni kontakt z przyrodą pogłębia świadomość zachodzących zmian ekologicznych, uwrażliwia na świat przyrody, przynosi także psychologiczne i emocjonalne wytchnienie. Dobrą praktyką mogą się okazać regularne wyjścia pracownicze w okoliczne dzikie zakątki przyrody. Zaproś przyrodników i przyrodniczki, osoby z zamiłowaniami krajoznawczymi, artystki i artystów – żeby prowadzili dla Was wycieczki pracownicze, dzieląc się swoją wiedzą i zainteresowaniami. Może ktoś z zespołu fascynuje się jakimś terenem albo którymś gatunkiem istot pozaludzkich? Wpiszcie w pracę instytucji praktykę regularnych – np. comiesięcznych – wycieczek. Zadbasz przy okazji o dobry stan emocjonalny osób zatrudnionych, wspólnie będziecie się uczyć systemowego zachowywania umiaru w pracy oraz poznacie się w innych sytuacjach niż zawodowe.